تبلیغات
کردستان - بنیان های تاریخی کردان
سه شنبه 13 فروردین 1387

بنیان های تاریخی کردان

   نوشته شده توسط: محمد طاهر    نوع مطلب :بنیانهای تاریخی کردان ،

بنیان‏های تاریخی كردان

 

علمای تاریخ و نژاد بر استواری این رأی كه تیره‎های « كرد» از اصیل‎ترین تیره‎های ایرانی هستند اتفاق نظر دارد.

به عقیده زبان‎شناسان، زبان كردی با لهجه‎های گوناگون آن، ضمن آن كه خود یكی از فروع زبان كهن ایرانی است، با فارسی رایج، در الفاظ و معانی، قرابت و پیوستگی بی‎مانندی دارد. به طوری كه بیش‎تر واژه‎های دو زبان، هم در ریخت لفظ و هم در ساخت معنی، از یك ریشه‎ی مشترك مشتق می‎گردند. از سوی دیگر آن دسته از واژگان باستانی كه در زبان كردی به كار می‎رود، میان دیگر تیره‎های ایرانی، چونان گیل، تات، پشتون، تاجیك و... هم‎چنان بكار گفتار می‎آید.

آیین‎های ایرانی، مانند نوروز، مهرگان، و سده، میان كردان با شكوه بی‎مانندی برپا می‎گردد و از تقدسی ویژه برخوردار است تا امروز هم در میان گروه‎های بزرگی از كردان كه به فرقه‎های كهن دینی این سرزمین منسوبند، ردپای بسیاری از باورهای «مغانی»، «مزدكی»، «زروانی» و «مانوی» دیده می‎شود كه نمادی از اعتقاد مشترك باستانی آنان با كیش‎های ملی ایرانی می‎باشد.

                                 برای دیدن بقیه مطالب روی ادامه کلیک کنید

 

 

 

علمای تاریخ و نژاد بر استواری این رأی كه تیره‎های « كرد» از اصیل‎ترین تیره‎های ایرانی هستند اتفاق نظر دارد.

به عقیده زبان‎شناسان، زبان كردی با لهجه‎های گوناگون آن، ضمن آن كه خود یكی از فروع زبان كهن ایرانی است، با فارسی رایج، در الفاظ و معانی، قرابت و پیوستگی بی‎مانندی دارد. به طوری كه بیش‎تر واژه‎های دو زبان، هم در ریخت لفظ و هم در ساخت معنی، از یك ریشه‎ی مشترك مشتق می‎گردند. از سوی دیگر آن دسته از واژگان باستانی كه در زبان كردی به كار می‎رود، میان دیگر تیره‎های ایرانی، چونان گیل، تات، پشتون، تاجیك و... هم‎چنان بكار گفتار می‎آید.

آیین‎های ایرانی، مانند نوروز، مهرگان، و سده، میان كردان با شكوه بی‎مانندی برپا می‎گردد و از تقدسی ویژه برخوردار است تا امروز هم در میان گروه‎های بزرگی از كردان كه به فرقه‎های كهن دینی این سرزمین منسوبند، ردپای بسیاری از باورهای «مغانی»، «مزدكی»، «زروانی» و «مانوی» دیده می‎شود كه نمادی از اعتقاد مشترك باستانی آنان با كیش‎های ملی ایرانی می‎باشد.(1)

از این گذشته روایات تاریی، طایفه مغان، نگهبان دین باستانی ایران را از قوم ماد، یعنی از تیره كردان معرفی می‎كنند. وجود آتشكده‎ی بزرگ «آذرگشنسب» در تخت سلیمان كه آتش مقدس آن بیش از هزار سال خاموشی نگرفت، این نظر را تقویت می‎كند.

به گواهی تاریخ از همان آغاز كه سرنوشت مشترك و تاریخی اقوام ایرانی رقم زده می‎شود، كردان نقش بنیادینی در شكل‎گیری محتوم آن داشته‎اند. چنان كه در جنبش بزرگ ایرانی نژادان آریایی برای جای گیری در بخش‎های باختری و جنوبی فلات ایران، كردان به همراه پارسیان پیش آهنگ دیگر ایرانیان بوده‎اند. دولت بزرگ ماد كه نخستین دولت ایرانی پایه گرفته بر فلات ایران بود، «كرد» شمرده می‎شد. زیرا كه مادها، اسلاف كردها هستند. كورش كه توانست آرمان مادها را تحقق بخشد و فلات ایران را به زیر یك پرچم درآورد، از سوی مادر نسبت به كردان می‎برد. اردشیر بابكان بنیان‎گذار دولت بزرگ ساسانی كه نسبت به بازرنگیان می‎رساند، كردتبار به شمار می‎آمد.

روایت‎های تاریخی به روشنی می‎نمایند كه طایفه‎ی «بازرنگیان» فارس از تیره كردان آن سرزمین بوده‏اند،  همان‎گونه كه طایفه‎ی شبان كاره هم كه از اواخر دوره‎ی آل بویه طی چند سده در قسمتی از سرزمین فارس صاحب قدرت و شوكت بودند، از تبار كردان فارس به شمارند.تیره‎ی ایرانی نژاد كرد در طول تاریخ نه تنها سرنوشت مشترك با دیگر تیره‎های ایرانی نژاد فلات ایران داشته است، بلكه در دوره‎هایی از زندگی ملت ایران با بردوش كشیدن رسالت راهبری جامعه‎ی بزرگ اقوام ایرانی، توانسته است شكوه‎مندترین دوران سرافرازی تاریخ ایران را نیز پدید آورد. كشش‎های تاریخی این سرنوشت مشترك سبب شده است كه حتا در دوران تجزیه‎ی سرزمین‎های كردنشین از ایران (چه به هنگام تسلط جبارانه‎ی امپراتوری عثمانی و چه در زمان حكومت غاصبانه‎ی دولت‎های مخلوق استعمار بر این سرزمین‎ها)، فریاد آزادگی بخش وحدت خواه مردم كرد برای پیوند با میهن بزرگ جامعه‎ی اقوام ایرانی خاموشی نگیرد.

امپراتوری عثمانی، از زمره حكومت‎هایی بود كه پس از حكومت‎ تازیان، «دین» را ابزار كشورگشایی و سركوب ملت‎ها و اقوام دیگر قرار داده بود.

به گفته‎ی فردوسی:

زیان كسان از پی سود خویش

بجویندو دین اندر آرند پیش

در این میان، تنها مانع برابر به بردگی كشاندن ملت‎ها به نام دین از سوی امپراتوری عثمانی، ملت ایران بود. از این رو، امپراتوری مزبور نه تنها با ملت ایران بلكه با همه‎ی وابستگان نژادی و فرهنگی ملت ایران، در ستیز بود. قتل‎عام مكرر شیعیان و سركوب بی‎وقفه كردها، از چنان دشمنی‎ها ریشه می‎گرفت.

با پیروزی انقلاب عثمانی در سال 1908 میلادی، «ترك‎های جوان» صحنه گردان امور سیاسی، اجتماعی و فرهنگی آنان امپراتوری شدند. تداوم اندیشه‎ی آنان در قالب «حكومت كنونی تركیه» موج تازه‎ای از دشمنی و تهاجم بر ضد تیره‎های وابسته به ملت ایران را در پی داشت.

بدین سان، در آستانه‎ی فروپاشی امپراتوری عثمانی و زایش حكومت تركیه، «شوونسیم نژادی» جایگزین «شوونیسم مذهبی» شد. نماد این سیاست تهاجمی نژادگرایانه، جعل اندیشه‎ی «پان تركیسم»، از سوی ترك‎های جوان بود كه تا به امروز نیز همه‎ی حكومت‎های حاكم بر تركیه، میراث خونین آن را به دوش می‎كشند.

اگر در گذشته، امپراتوری عثمانی( دین) را ابزار سركوب قرار داده بود، دولت‎های تركیه در قالب اندیشه‎ی نژادگرایانه، سیاست قوم‎كشی و پاك‎سازی نژادی را به مورد اجرا گذارده‎اند.

از آشكارترین تظاهرات سیاست مزبور. قتل عام بیش از 5/1 میلیون از هم فرهنگان، هم تاریخان و هم ریشگان ارمنی ما در 24 آوریل 1915 (پنجم اردی‎بهشت ماه 1294 خورشیدی) و كوشش در زدودن هویت اصیل كردها، زیر نام «تركان كوهستانی» است.

در آغاز، برخورد كردهای سرزمین‎های تجزیه شده برابر تبلیغات و اقدامات نژادگرایان «ترك»، شكل فرهنگی- سیاسی داشت. بدین‎سان كوشش بر این بود تا بیش‎تر بر هویت تاریخی و ایرانی و آریایی كردها تاكید شود. اما به زودی با افزایش فشار توام با خشونت و كشتار برای «ترك ساختن» كردها و كردستان، مقاومت‎ها عمق بیشتری یافت. بدین‎سان مبارزه برای دفاع از حقوق تاریخی و نژادی كرد، به صورت خیزش‎های مسلحانه در گوشه و كنار كردستان، ظاهر شد. مبارزات مسلحانه «شیخ سعید هرتوشی» و «سید عبدالقادر نقش‎بندی» از اقطاب فرقه نقش‎بندی در اواخر دوران عثمانی را می‎توان از مهم‎ترین هسته‎های اولیه‎ی این مقاومت و خیزش مسلحانه نام برد.

به دنبال فروپاشی امپراتوری عثمانی در پایان جنگ جهانی اول و ایجاد حكومت‎های به اصطلاح عربی از سوی استعمار انگلیس و فرانسه بر پهنه‎ی متصرفات امپراتوری مزبور در خاورمیانه، دامنه‎ی تجاوز بر كردها نیز گسترش یافت. این بار در كنار عنصر ترك، عنصر عرب نیز دست‎اندركار اجرای «سیاست سرزمین سوخته» و «نسل كشی» كردها شد. برابر شدت یافتن «كردستیزی»، دولت‎های استعمارگر و حكومت‎های دست‎نشانده‎ی آنان، مقاومت رهایی بخش و نبرد مسلحانه كردها نیز به سر تا سر كردستان اشغالی گسترده شد.

در این میان رستاخیز آزادگی بخش ایرانی نژادان كرد در قلمرو كشور استعمار ساخته عراق به سبب پیوندی كه از آغاز با مبارزات ضد استعماری شاخه دیگری از وابستگان فرهنگی ایران یعنی شیعیان آن سرزمین داشت، از برجستگی ویژه‎ای برخوردار می‎باشد. خیزش گران «كرد» و قیام‎گران شیعه (دو شاخه‎ی نژادی و فرهنگی وابسته به ملت بزرگ ایران)، در مواقع بسیار و با هم‎آهنگ كردن مبارزات بر ضد استعمار انگلیس و حكومت دست نشانده‎ی بغداد، قیام‎های عمومی و فراگیری را در سرتاسر عراق برپا كردند. چنان چه به هنگام قیام شیعیان در اوایل شهریور 1301 خورشیدی بر ضد دولت استعمارگر انگلیس و حكومت دست‎نشانده‎ی آن در عراق كه شهرهای مذهبی میان رودان و نیز شهر بغداد را فرا گرفت، «شیخ محمود برزنجی» از اقطاب بزرگ فرقه قادری برای كاستن از فشار نیروهای مشترك انگلیس و عرب بر قیام‎گران شیعه، سرتاسر كردستان واقع در قلمرو عراق را برعلیه آنان شورانید. بدین سان، قیام علیه‎ی سلطه‎ی ظالمانه‎ی استعمار، سرتاسر عراق را دربرگرفت. مبارزان «كرد» در این نبردها، ضربات سختی بر نیروهای مشترك انگلستان و عرب وارد ساخت و شهرهای كردنشین بسیاری را از اشغال آنان خارج كردند. شیخ محمود برزنجی در مناطق آزاد شده‎ی كردستان آن سوی مرز، حكومت «آریایی كرد» را اعلام داشت. اگرچه دولت انگلیس پس از مدتها و با تحمل تلفات بسیار توانست به كمك نیروهایی كه از هندوستان آورده بود، قیام عمومی مردم میان رودان را سركوب كند، اما اقتدار استعمار انگلیس با این قیام دچار آسیب فراوان گردید و از هیبت و قدرت آن نه تنها در «میان رودان» بلكه در شبه قاره هند نیز كاسته شد.

با آغاز جنگ جهانی دوم، هماهنگی میان جنبش «كرد» و نهضت شیعیان به صورت قیام‎های گسترده و عمومی بر علیه نیروهای انگلیس و حكومت‎زاده‎ی استعمار در میان رودان (عراق) نمایان شد. بر اثر این قیام‎ها و پشتیبانی عمومی مردم، رشید عالی گیلانی در هجدهم فروردین ماه 1319 خورشیدی (7 آوریل 1940 میلادی)، قدرت را در عراق به دست گرفت.

سران حكومت دست‎نشانده‎ی بغداد از عراق گریختند، دولت انگلیس با بهره‎گیری از نیروهای مستقر در اردن و پایگاه‎های هوایی خود در عراق، پس از نبردهای خونین بسیار، سرانجام قیام را سركوب كرد. اما میان رودان و به ویژه مناطق كردنشین این سرزمین هم‎چنان ناآرام باقی ماند.

كردان ساكن شمال عراق، در سال 1319 خورشیدی (1940 میلادی) برای ادامه‎ی مبارزه، حزب هیوا (امید) را بنیان گذاردند. اما كمونیست‎ها كه در جریان جنگ دوم، متحد انگلیس‎ها بودند، با نفوذ در صفوف حزب «هیوا» سبب انشعاب این حزب شدند. پس از این ناكامی، گروه‎های مبارز كرد و برخی عناصر ناسیونالیست جدا شده از حزب هیوا، تشكیلات جدیدی را به نام حزب رزگاری (آزادی) سازمان دادند. در سال 1325 خورشیدی گروه‎های فعال دو حزب رزگاری و «هیوا» برای تشكیل جبهه‎ای واحد، در همایشی گردهم آمده و «پارت دموكرات كردستان» (آن سوی مرز) را، بنیاد نهادند.

همایش به اتفاق آراء ملامصطفی بارزانی رهبر جنگ‎جویان كرد را كه در آن هنگام در حال نبرد با نیروهای حكومت بغداد بود، به عنوان دبیركل حزب جدید برگزید. در بیانیه‎ی این همایش، دفاع از حقوق تاریخی و نژادی تمامی ایرانی‎نژادان و وابستگان فرهنگی آنان در عراق، آرمان مبارزاتی پارت دموكرات كردستان اعلام گردید. به دنبال كنگره‎ی مزبور، روزنامه خبات (كوشش) به عنوان ارگان رسمی و تئوریك پارت دموكرات كردستان (آن سوی مرز) منشتر گردید. با تشكیل پارت دموكرات كردستان مبارزه علیه حكومت بغداد و سیاست‎های تبعیض نژادی، فراگیرتر شد. رستاخیز كردستان (آن سوی مرز) علی‎رغم همه توطئه‎ها و كارشكنی‎های دشمنان به پیروزهای بزرگی در بعد نظامی و سیاسی دست یافت و توانست حقانیت خود را در داخل و خارج عراق بر همگان آشكار كند.

ملامصطفی بارزانی با اعلام این نظر كه «هركجا كرد زندگی می‎كند، آن جا ایران است» همواره بر پیوند ناگسستنی تاریخی و نژادی كردان با دیگر ایرانیان تاكید داشت.

 

مجموع جمعیت كرد در آن سوی مرزها، میان 6/19 تا 21 میلیون تن برآورد می‎گردد: (2)

الف- در قلمروی جمهوری تركیه: كردهای ساكن قلمرو جمهوری تركیه، در نشریات آماری و مكاتبات رسمی دولت تركیه به عنوان «ترك‎های كوهستانی»؟!، نامر برده می‎شوند.

جمعیت كردهای ساكن تركیه میان 4/14- 3/15 میلیون تن برآورد می‎گردد. این رقم كمابیش 6/23- 25 درصد از كل جمعیت كشور مزبور را دربرمی‎گیرد.(3) كردها در ده استان تركیه، واقع در خاور و جنوب خاوری كشور مزبور، دارای اكثریت هستند. شهرهای وان، دیار بكر، ارض روم، تبلیس و... در حوزه‎ی سرزمین‎های كردنشین قرار دارند. در آمارهای رسمی دولت تركیه، ارقام واقعی مربوط به جمعیت كردها، منتشر نمی‎گردد و در بیشتر نشریان آماری تركیه، نام «كرد» به چشم نمی‎خورد. و از آنان به نام «ترك‎های كوهستانی»، نام برده می‎شود.(4)

ب- در قلمروی جمهوری عراق: جمعیت كردهای ساكن حكومت عراق كه بیشتر در شمال كشور مزبور متمركزند، حدود 6/5 میلیون تن برآورد می‎گردد. (5) این جمعیت 5/26 درصد از كل جمعیت كشور مزبور را دربرمی‎گیرد.(6) شهرهای مهم كردنشین قلمرو حكومت عراق عبارتند از: روانداز، حلبچه، سلیمانیه، كركوك، موصل و...

پ- قلمروی جمهوری سوریه: بیشتر  كردهای ساكن سوریه در سه بر مرزی عراق، تركیه و سوریه و هم‎چنین در اطراف دمشق ساكن هستند. جمعیت كردهای ساكن كشور مزبور حدود 5/1 میلیون تن برآورد می‎گردد كه كمابیش 9 درصد كل جمعیت كشور مزبور را تشكیل می‎دهد. بخش قابل ملاحظه‎ای از ساكنان بلندی‎های گلان (جلان) نیز كرد هستند.(7)

ت- جمهوری ارمنستان: جمعیت كردهای ساكن قلمرو ارمنستان كه بیشتر در بخش‎های خاوری جمهوری مزبور ساكن‎اند، كمابیش 250 هزار تن برآورد می‎گردد. جمعیت این جمهوری در سال 1993 برابر با، 3730000 تن برآورد گردیده است.(8)

ث- جمهوری آذربایجان (اران): كردها ساكن این جمهوری در منطقه «لاچین» قره‎باغ متمركز هستند و جمعیت آنان حدود 26 هزار برآورد می‎گردد.

ج- جمهوری خودمختار نخجوان: در بخش شمال غربی جمهوری خودمختار مزبور، حدود 25 هزار تن كرد زندگی می‎كنند. جمعیت نخجوان در سال 1995 حدود 306 هزار تن برآورد گردیده است.(9)

چ- لبنان: بیشتر كردهای ساكن لبنان در بخش شمال باختری بیروت ساكن‎اند و جمعیت آنها حدود 100 هزار تن برآورد می‎گردد. جمعیت كشور مزبور در سال 1995 برابر با 4 میلیون تن برآورد گردیده است.(10)

ح- جمهوری تركمنستان: كردها در این جمهوری نوخاسته پراكنده‎اند. در برگ‎های هویت جمهوری مزبور، ایرانیان و ایرانی نژادان را بیش‎تر زیر عنوان «كرد» ، رده‎بندی می‎كنند. جمعیت كردهای ساكن جمهوری تركمنستان، با تعریف بالا، بیش از 500 هزار تن برآورد می‎شوند. البته هم‎چنان چه گفته شد، در این آمار بیشتر ایرانیان، مردم اران و ... را نیز در برمی‎گیرد.

پی نوشت :

1- نگاه كنید به : «تاریخ مردوخ» شیخ محمد مردوخ كردستانی- نشر كارنگ ـ

همچنین نگاه كنید به   «كرد و پیوستگی نژادی و تاریخی او»- رشید یاسمی- انتشارات امیركبیر  -------------2 – برپایه ی منابع گوناگون .                                                                                                                                                              

3- جمعیت تركیه از سوی آمارنامه Welt Almanach 98 برای سال 1995 برابر با 61 میلیون نفر برآورد شده است.

4- برآورد جمعیت كردهای ساكن كشور مزبور براساس آمارهای گوناگون، انجام شده است.

5- بر پایه برآوردهای گوناگون از منبع‎های مختلف، حكومت عراق همیشه می‎كوشد كه شمار كردان ساكن كشور مزبور را كمتر از واقع نشان دهد. بی‎گمان می‎توان اندیشید كه شمار كردهای ساكن عراق، بیشتر از رقم آورده شده است.

6- جمعیت كشور عراق بر پایه Welt Almanach 98 برای اسل 1995 برابر با 20 میلیون تن برآورد گردیده است.

7- جمعیت سوریه برپایه‎ی آمار منبع بالا در سال 1995 برابر با 14 میلیون برآورد گردیده است.

8- همان منبع

9- منابع گوناگون آمار جمعیت در سطح جهانی.

10- Welt Almanach 98

 

 


Cialis 20 mg
پنجشنبه 15 آذر 1397 11:41 ب.ظ

Good posts. Regards.
cialis y deporte tarif cialis france generic for cialis cialis kaufen bankberweisung generic cialis review uk wow look it cialis mexico cialis sans ordonnance online cialis precios cialis peru cialis uk
buy tadalafil no prescription
پنجشنبه 15 آذر 1397 04:12 ق.ظ

Nicely voiced indeed! .
sialis generic cialis pro buy cialis online legal click now buy cialis brand tadalafil tablets generic cialis tadalafil weblink price cialis generic cialis review uk cialis generique 5 mg cialis australian price
Generic cialis
چهارشنبه 14 آذر 1397 10:41 ق.ظ

You suggested this superbly.
cialis for sale south africa cialis 20mg preis cf cialis 5mg prix cialis 5mg prix american pharmacy cialis generic cialis in vietnam cialis 30 day trial coupon 5 mg cialis pharmacie en ligne does cialis cause gout cialis generico online
Cialis online
سه شنبه 13 آذر 1397 11:13 ب.ظ

Thanks a lot. Loads of data!

how do cialis pills work cialis prices canadian drugs generic cialis low dose cialis blood pressure viagra cialis levitra cheap cialis cialis pills cialis cipla best buy viagra vs cialis vs levitra price cialis per pill
buy cialis cheap
سه شنبه 13 آذر 1397 12:16 ب.ظ

You said it very well.!
generic cialis soft gels buying cialis on internet cialis prices cialis herbs cialis for daily use order generic cialis online cialis diario compra tadalafil generic buying cialis in colombia recommended site cialis kanada
Cialis canada
سه شنبه 13 آذر 1397 12:43 ق.ظ

Wonderful postings. Regards.
achat cialis en suisse cialis sale online cialis qualitat cialis side effects cialis generico postepay we choice cialis pfizer india cialis prices in england buy brand cialis cheap no prescription cialis cheap generic low dose cialis
Cialis canada
دوشنبه 12 آذر 1397 11:44 ق.ظ

Thanks a lot. I value this!
cialis tadalafil cialis preise schweiz cialis 100mg suppliers canadian discount cialis cialis price in bangalore cialis tadalafil tadalafil 5mg cialis australian price cialis professional from usa cialis side effects
Generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 12:19 ق.ظ

Cheers. I enjoy it.
side effects of cialis cialis dosage amounts cialis para que sirve cialis sale online venta de cialis canada cialis 5 mg funziona free cialis trusted tabled cialis softabs cialis australia org we like it cialis soft gel
Cialis prices
یکشنبه 11 آذر 1397 12:20 ق.ظ

You actually said this wonderfully!
costo in farmacia cialis acquisto online cialis dosagem ideal cialis cialis for sale cialis alternative generic cialis 20mg tablets compare prices cialis uk look here cialis order on line buy cialis online rezeptfrei cialis apotheke
Cialis online
شنبه 10 آذر 1397 11:05 ق.ظ

Wow loads of very good knowledge!
cialis generique where do you buy cialis cialis 5mg prix ou trouver cialis sur le net cilas cialis savings card american pharmacy cialis only best offers 100mg cialis how to purchase cialis on line order a sample of cialis
buy generic cialis
جمعه 9 آذر 1397 11:48 ب.ظ

You actually reported that effectively.
callus only now cialis for sale in us 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis generic tadalafilo sublingual cialis online prezzo cialis a buon mercato generic cialis tadalafil cialis canada enter site natural cialis
Buy cialis
جمعه 9 آذر 1397 12:10 ب.ظ

Many thanks, I value it.
cialis side effects click here to buy cialis buy cialis online prix de cialis cialis canada on line price cialis best prescription doctor cialis cialis dosage amounts cialis prices cialis sicuro in linea
Generic cialis
جمعه 9 آذر 1397 12:44 ق.ظ

This is nicely said. .
cialis 5 mg scheda tecnica cipla cialis online where cheapest cialis cilas generic cialis at the pharmacy generico cialis mexico buy cialis uk no prescription cialis prezzo in linea basso can i take cialis and ecstasy cialis generico in farmacia
Generic cialis
پنجشنبه 8 آذر 1397 01:23 ب.ظ

Appreciate it! Ample forum posts.

cialis generico in farmacia when can i take another cialis cialis farmacias guadalajara get cheap cialis purchasing cialis on the internet cialis tadalafil online 5 mg cialis pharmacie en ligne cialis generico en mexico buy cialis online nz click now cialis from canada
buy cialis online safely
پنجشنبه 8 آذر 1397 01:00 ق.ظ

Nicely put, Regards.
we choice cialis uk viagra cialis levitra cialis tablets does cialis cause gout cialis 30 day sample achat cialis en suisse cialis 05 prices on cialis 10 mg bulk cialis cialis tadalafil
buy cialis delhi
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:39 ب.ظ

Helpful content. With thanks!
cipla cialis online cuanto cuesta cialis yaho cialis pas cher paris purchase once a day cialis generico cialis mexico canada discount drugs cialis cialis rezeptfrei cialis super kamagra online prescriptions cialis 5 mg cialis pharmacie en ligne
Online cialis
چهارشنبه 7 آذر 1397 12:36 ق.ظ

Amazing posts. With thanks!
generic cialis 20mg tablets link for you cialis price cialis daily new zealand cialis usa cost cialis rezeptfrei sterreich buy cialis online nz how do cialis pills work comprar cialis navarr cialis side effects dangers cialis generico in farmacia
top 10 herbal medicine companies in india
سه شنبه 6 آذر 1397 08:46 ب.ظ
Raspberry Clafouti Recipe + Bigger Picture.
https://mohammad34d5.wordpress.com/2018/09/29/13-awesome-and-free-instruments-to-rip-audio-from-video
سه شنبه 6 آذر 1397 06:40 ق.ظ
You can also have inexperienced tea or raspberry leaf tea.
top 10 herbal medicine books
چهارشنبه 30 آبان 1397 07:36 ب.ظ
You may also have green tea or raspberry leaf tea.
Nan's Gourmet Foods
پنجشنبه 10 آبان 1397 10:31 ق.ظ
Raspberry Clafouti Recipe + Larger Picture.
haar vitamine
شنبه 5 آبان 1397 01:21 ب.ظ
Today, while I was at work, my cousin stole my iPad and tested to see if it can survive
a forty foot drop, just so she can be a youtube sensation. My iPad is now destroyed and she
has 83 views. I know this is entirely off topic but I had to share it with someone!
hair loss prevention products
چهارشنبه 25 مهر 1397 01:23 ق.ظ
Hi, after reading this amazing piece of writing i am also happy to share my knowledge
here with friends.
levitra 20 mg bayer prezzo
پنجشنبه 19 مهر 1397 12:53 ق.ظ

Amazing loads of superb information!
levitra 10 mg prezzo buy levitra buy 10 mg levitra levitra without a doctor prescription levitra 20 mg bayer prezzo levitra prices buy generic levitra levitra 10 mg prezzo levitra 10 mg prezzo buy 10 mg levitra
natürliche abnehmpillen
چهارشنبه 18 مهر 1397 05:38 ب.ظ
In fact when someone doesn't know after that its up to other visitors that they will assist,
so here it occurs.
Generic cialis
سه شنبه 10 مهر 1397 12:49 ق.ظ

Good postings, With thanks.
cialis ahumada buy name brand cialis on line cialis purchasing prix de cialis cialis tablets australia dose size of cialis cialis coupons cialis for sale cialis great britain 200 cialis coupon
buy cialis without a doctor's prescription
شنبه 7 مهر 1397 10:56 ب.ظ

Fantastic information. Kudos.
effetti del cialis cialis prices in england precios de cialis generico cialis generic availability how much does a cialis cost we recommend cialis best buy link for you cialis price canada discount drugs cialis 40 mg cialis what if i take wow cialis 20
buylevitraa.com
شنبه 7 مهر 1397 07:27 ب.ظ

Superb forum posts. Thanks.
cialis daily new zealand online cialis 5 mg cialis coupon printable tadalafil 20mg cialis ahumada cialis tablets for sale cialis per paypa cialis 5mg billiger cialis 50 mg soft tab interactions for cialis
canadian pharmaceuticals online
شنبه 31 شهریور 1397 02:20 ب.ظ

Thanks a lot. A good amount of stuff!

drugstore online reviews candida viagra canadian pharmaceuticals companies canadian pharcharmy online24 canada online pharmacies for men canadian government approved pharmacies online pharmacies canadian pharmacies online prescriptions canadian drug reputable canadian prescriptions online
http://cialisvbuy.com/
چهارشنبه 28 شهریور 1397 04:22 ب.ظ

Many thanks! Wonderful stuff!
cialis coupons acheter cialis kamagra generic cialis cialis flussig cialis cuantos mg hay link for you cialis price acheter du cialis a geneve cialis lilly tadalafi buy cialis uk no prescription look here cialis order on line
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30